สังกะสี (Zinc) แร่ธาตุที่ร่างกายต้องการน้อย แต่จำเป็น เพราะถ้าขาดไป โรคอะไรก็เกิดขึ้น - Clinic Neo
TEL : 02-399-3390-1
E-MAIL : [email protected]

สุขภาพ-งานวิจัย

สังกะสี (Zinc) แร่ธาตุที่ร่างกายต้องการน้อย แต่จำเป็น เพราะถ้าขาดไป โรคอะไรก็เกิดขึ้น

155

ร่างกายคนเราจะทำหน้าที่ได้ตาม จำเป็นต้องอาศัยแร่ธาตุสำคัญๆประมาณ 16 ชนิด เพื่อทำหน้าที่ให้ร่างการเจรีญเติบโต หรือการสืบพันธุ์ แร่ธาตุสังกะสี ถือว่าเป็นแร่ธาตุที่ร่างกายต้องการอย่างหนึ่ง แม้จะต้องการเพียงปริมาณที่น้อย (trace elements) แต่ถ้าขาดไป ก็เกิดผลเสียต่อการทำงานของเอนไซม์ในร่างกายหลายๆ ตัวทีเดียว เราลองมาทำความรู้จักแร่ธาตุสังกะสี กันหน่อยดีกว่านะครับ

บทบาทการทำงานของแร่ธาตุสังกะสี 

  1. สังกะสีเป็นส่วนหนึ่งของเอนไซม์ Alcohol Dehydrogenase ซึ่งมีหน้าที่กำจัดอัลกอฮอล์ ซึ่งถือเป็นสารพิษต่อตับ
  2. สังกะสีเป็นส่วนหนึ่งของเอนไซม์ Lactate and Malate Dehydrogenase ซึ่งเป็นเอนไซม์ที่ร่างกายใช้ในขบวนการสร้างกำลังงาน
  3. สังกะสีเป็นส่วนหนึ่งของเอนไซม์ Alkaline Phosphatase ซึ่งเป็นขบวนการในการสร้างกระดูกและฟัน และทำให้เส้นผมและเล็บแข็งแรงไม่หลุดร่วงง่าย
  4. สังกะสีเป็นส่วนหนึ่งของเอนไซม์ Superoxide Dismutase ซึ่งเป็นสารต้านอนุมูลอิสระในร่างกาย
  5. สังกะสีเป็นส่วนหนึ่งของเอนไซม์ Carbonic Anhydrase ซึ่งมีส่วนเกี่ยวข้องกับการทำงานอย่างสมดุลของระบบประสาทสมอง
  6. สังกะสีช่วยให้เซลล์สามารถจับกับวิตามินเอ ได้ดีขึ้น ทำให้ร่างกายได้ใช้ประโยชน์จากวิตามินเอได้มากขึ้น ทำให้ผิวพรรณดีขึ้นได้
  7. สังกะสี มีส่วนสำคัญในขบวนการสังเคราะห์กรด Nucleic acid หรือสารทางพันธุกรรม DNA และ RNA ซึ่งมีความสำคัญในการรักษาแผลหรือสมานแผล
  8. สังกะสี ช่วยในการทำงานของระบบภูมิคุ้มกันของร่างกาย โดยเฉพาะเม็ดเลือดขาว T-cell ( T-lymphocyte) ที่ป้องกันและทำลายเชื้อโรคแปลกปลอมในร่างกาย ดังนั้นสังกะสี จึงเหมาะสำหรับผู้สูงอายุ หรือ ผู้ป่วยภูมิคุ้มกันบกพร่อง เพราะมีโอกาสติดเชื้อแทรกซ้อนได้สูง
  9. สังกะสี ช่วยในการควบคุมการทำงานของฮอร์โมนอินซูลิน ที่ควบคุมระดับน้ำตาล และควบคุมการทำงานของอวัยวะสัมผัส ให้ทำงานให้ดีขึ้นและมีประสิทธิภาพ

ร่างกายต้องการสังกะสี ในปริมาณที่แตกต่างกันในแต่ละเพศ วัย และภาวะของร่างกาย ในประเทศสหรัฐอเมริกา ได้ทำการวิจัยและกำหนดความต้องการของสังกะสี ในร่างกายไว้ดังนี้

-อายุน้อยกว่า 1 ปี ต้องการสังกะสีประมาณ วันละ 3-5 มิลลิกรัม
-อายุระหว่าง 1-10 ปี ต้องการสังกะสีประมาณ วันละ 10 มิลลิกรัม
-อายุ 11 ปีขึ้นไป ต้องการสังกะสีประมาณ วันละ 15 มิลลิกรัม
-สตรีในระยะตั้งครรภ์ ต้องการสังกะสีประมาณ วันละ 20-25 มิลลิกรัม
-สตรีในระยะให้นมบุตร ต้องการสังกะสีประมาณ วันละ 25-30 มิลลิกรัม

อาหารที่มีแร่ธาตุสังกะสีสูง ได้แก่ อาหารทะเล โดยเฉพาะหอยนางรม เนื้อสัตว์ เป็ด ไก่ ไข่และนม รวมทั้งธัญพืช โดยร่างกายจะดูดซึมสังกะสีจาก โปรตีนของสัตว์ได้ดีกว่าธัญพืช เพราะสังกะสีในธัญพืชมักอยู่ที่เยื่อหุ้มเมล็ด ซึ่งมักถูกขัดให้หลุดไป และในเส้นใยอาหารจากธัญพืช จะมีสารไฟเทตที่สามารถยับยั้งการดูดซึมแร่ธาตุใด้หลายชนิด ดังนั้นในชาวมังสวิรัติที่ไม่กินนมและไข่ มักจะต้องรับประทานแร่ธาตุสังกะสีเสริม

ไม่พบว่าการรับประทานอาหารที่มีสังกะสีมากๆ จะเกิดการสะสมหรือเป็นพิษต่อร่างกายได้ นอกจากคนที่ได้รับอาหารเสริมที่มีสังกะสีปริมาณมากๆ และต่อเนื่องเป็นเวลานาน

คำแนะนำในการรับประทานอาหารเสริมสังกะสี คือ ควรเป็นสังกะสีในรูปของ Chelated Zinc ซึ่งจะอยู่ในรูปของเกลือกลูโคเนต หรือ Zinc Gluconate ซึ่งจะดูดซึมแร่ธาตุสังกะสีได้ดีที่สุด และควรรับประทานตอนท้องว่าง(อาจมีอาการคลื่นใส้ อาเจียนได้บ้างในระยะแรก) และควรเสริมด้วยแร่ธาตุทองแดง ( copper) เสริมในอัตราส่วน สังกะสี:ทองแดง=15:1

เรียบเรียงและค้นคว้าใหม่โดย นพ.จรัสพล รินทระ …ปรับปรุงข้อมูลล่าสุด…4 August,2005

โดย นพ.จรัสพล รินทระ วันที่